'पुष्पाचे प्राक्तन': १७५० 'प'कार शब्दांत रंगलेला मराठी रंगभूमीचा विश्वविक्रमी प्रयोग : www.MumbaiTheatreGuide.com

'पुष्पाचे प्राक्तन': १७५० 'प'कार शब्दांत रंगलेला मराठी रंगभूमीचा विश्वविक्रमी प्रयोग

September 3, 2026 12:56:08 IST
MTG editorial

मराठी रंगभूमीवर कथा, अभिनय, संगीत आणि नेपथ्य यांच्या माध्यमातून अनेक प्रयोग साकारले गेले आहेत. मात्र संपूर्ण सादरीकरणाचा केंद्रबिंदू केवळ एक अक्षर असेल, तर? लेखक-दिग्दर्शक मिलिंद शिंत्रे यांच्या 'पुष्पाचे प्राक्तन' या वैशिष्ट्यपूर्ण रंगमंचीय प्रयोगाने ही अशक्य वाटणारी कल्पना प्रत्यक्षात आणली आहे. मराठीतील 'प' या एकाच अक्षरापासून सुरू होणाऱ्या तब्बल १७५० शब्दांच्या संहितेवर हा प्रयोग उभा आहे.

'पुष्पाचे प्राक्तन'चे वैशिष्ट्य केवळ शब्दांच्या संख्येत नाही, तर त्या शब्दांना कथानकाच्या प्रवाहात गुंफण्यात आहे. पुष्पा या पात्राच्या निमित्ताने विविध प्रसंग उलगडत जातात आणि त्यातून आजच्या व्यवहारातून जवळपास हरवलेले, दुर्मिळ तसेच अपरिचित मराठी शब्द प्रेक्षकांसमोर येतात. अवघड शब्दांचा अर्थ समजण्यासाठी त्याच वेळी पडद्यावर त्यांचे अर्थ दाखवले जातात. त्यामुळे हा प्रयोग केवळ भाषिक कसरत न राहता मराठी शब्दसंपदेची नव्याने ओळख करून देणारा अनुभव ठरतो.

या सादरीकरणामागे कलाकारांची मोठी मेहनत आहे. १७५० शब्दांची संहिता अचूकपणे आणि सलग सादर करण्यासाठी कलाकारांनी सुमारे शंभर दिवस तालीम केली. संवादातील वेग, स्पष्ट शब्दोच्चार, हालचाली आणि समूहातील समन्वय यामुळे हा प्रयोग अधिक प्रभावी बनतो.

'पुष्पाचे प्राक्तन'चे आणखी एक लक्षवेधी वैशिष्ट्य म्हणजे त्याची ध्वनिरचना. नेहमीच्या वाद्यवृंदाऐवजी येथे मानवी कंठ हाच संगीताचा मुख्य आधार आहे. दैनंदिन जीवनातील विविध ध्वनी, संगीताचे तुकडे आणि वातावरणनिर्मिती कलाकार आपल्या आवाजातून साकारतात. त्यामुळे अभिनय, कथन, गायन आणि ध्वनिनिर्मिती यांचा एकत्रित रंगमंचीय अनुभव प्रेक्षकांना मिळतो.

या प्रयोगातील सात अभिनेते आणि पार्श्वगायन-पार्श्वसंगीतातील कलाकार एकत्रितपणे भाषेला रंगमंचीय रूप देतात. लेखक-दिग्दर्शक मिलिंद शिंत्रे यांच्यासोबत साई-पियूष यांचे संगीत या प्रयोगाला वेगळी ओळख देते.

आजच्या डिजिटल मनोरंजनाच्या काळात 'पुष्पाचे प्राक्तन' मराठी भाषेकडे नव्या नजरेने पाहायला भाग पाडते. एका अक्षरातून उभे राहणारे एवढे व्यापक शब्दविश्व पाहताना मराठीची समृद्धी किती मोठी आहे, याची जाणीव होते. त्यामुळे हा केवळ रंगमंचीय प्रयोग नसून मराठी भाषा, शब्दसंपदा आणि नाट्यकलेचा अनोखा उत्सव आहे.

*Mumbai Theatre Guide takes no responsibility for change in schedule.

read / post your comments

More on Theatre Update

- 'पुष्पाचे प्राक्तन': १७५० 'प'कार शब्दांत रंगलेला मराठी रंगभूमीचा विश्वविक्रमी प्रयोग (new)
- P-Powered PUSHPACHE PRAKTAN: Pathbreaking Performance, Powerful Presentation
- Nehru Centre Theatre Festival 2026
- Kala Ghoda Arts Festival 2027 Opens Theatre Applications with Theme 'बहु-Roopiya'
- Behind the Curtain: What Mumbai Is Watching This Week
- The Best Live Theatre Experiences Await You Across Mumbai This Week
- Your Weekly Guide to Mumbai's Best Live Theatre Performances
- Pankaj Kapur's DREAMZ - SEHAR to Stage Three Shows at Rangsheela This August
- Your Ultimate Guide to Mumbai's Best Theatre Shows This Week
- Storytelling and Gujarati Theatre Take Centre Stage at the NCPA This August
- Rajat Kapoor Joins Ratna Pathak Shah for 'The Actor At Work' Finale
- Utopia Communications Announces a Powerful Season of Marathi and Gujarati Theatre
- Mumbai's Finest Theatre Productions You Shouldn't Miss This Week
- Live Theatre in Mumbai: This Week's Top Productions
- Mumbai Theatre Guide Announces Exciting Contest to Win Tickets to JAANE PEHCHAANE ANJANE


	Theatre Update Archives

Discussion Board

Schedule